Dematerialisatie

Sinds 1 januari 2008 is de wet aangaande de afschaffing van effecten aan toonder van kracht. Deze wet is van toepassing op alle effecten van Belgische origine: staatsbons, kasbons, achtergestelde certificaten, fondsen, al dan niet beursgenoteerde aandelen van vennootschappen enz.

De wet en haar achtergrond

Deze wet werd aangenomen in 2005. Bedoeling was om vaak voorkomende vormen van fiscale fraude aan te pakken, zoals kasbons die ongemerkt van eigenaar veranderen of aandelen die discreet aan erfgenamen worden doorgegeven. Dat kan natuurlijk enkel met papieren effecten. Daarom grijpt de wetgever precies in op het “materiële” karakter en eist hij de “dematerialisatie” van deze effecten.

Dematerialiseren kan via een inschrijving op naam (in de boeken van de uitgevende vennootschap, de financiële instelling, enz...) of via een inlegging op effectenrekening.

Praktische uitwerking

Aanloopfase (2008-2013)

De wetgever laat aandeelhouders ruim de tijd om hun huidige papieren effecten te deponeren op een effectenrekening. Bij herbelegging van vervallen stuken of bij nieuwe beleggingen kunnen nu reeds geen papieren effecten meer worden aangekocht.

Omzetten (2014)

Wanneer aandeelhouders tegen 2014 niets gedaan hebben, moeten ze het initiatief uit handen geven. De uitgever van de effecten - Sioen Industries NV - dient zelf alle nog in omloop zijnde effecten om te zetten. Dat doet ze door ze als effect op naam van Sioen Industries in te schrijven in haar boeken in afwachting dat de rechtmatige eigenaar zich bekendmaakt. In afwachting van de dematerialisatie kunnen de coupons niet langer geïnd of herbelegd worden en is het stemrecht op de aandeelhoudersvergadering opgeschort. Het deponeren van de effecten op een effectenrekening is de enige manier om weer hersteld te worden in alle rechten van het effect.

Verkoop (2015)

Stel dat de aandeelhouders begin 2015 nog steeds niets ondernomen hebben. Dan worden hun effecten aangeboden op de beurs tegen de prijs van het moment. De opbrengst kunnen ze alsnog opvragen bij de Deposito- en Consignatiekas. Daar zijn wel administratiekosten aan verbonden.

Boete (2016, 2017, 2018, ...)

Aandeelhouders kunnen nog steeds de opbrengst van hun effecten opvragen bij de Deposito-en Consignatiekas. Bovenop de administratiekosten dient nu ook een boete betaald te worden. Met elk jaar dat ze langer wachten, betalen ze 10% extra per begonnen jaar. Tegen 2025 blijft er aldus niets meer over van de verkoopprijs: de belegging is volledig afgeroomd door de boete.